ΜΙΤΙΝΤΖΗ ΕΥΑΝΘΙΑ
Μιτιντζή Ευανθία
Παρουσίαση 7ης ενότητας
Παρουσίαση 5ης ενότητας
Διοικούσαν τις ελληνορθόδοξες κοινότητες και συγκέντρωναν τους φόρους από τους Έλληνες για να τους αποδώσουν στην οθωμανική διοίκηση.
Παρουσίαση 7ης ενότητας
Γ’ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ – ΙΣΤΟΡΙΑ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821 ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΔΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ
Ενότητα 7η: Η Φιλική Εταιρεία και η κήρυξη της επανάστασης στις παραδουνάβιες ηγεμονίες
Η ίδρυση και η ανάπτυξη της Φιλικής Εταιρείας
Πότε; à το 1814
Που; à στην Οδησσό της Ρωσίας
Ποιοι; à Νικόλαος Σκουφάς, Αθανάσιος Τσακάλωφ, Εμμανουήλ Ξάνθος, Παναγιώτης Αναγνωστόπουλος.
Γιατί; à σκοπός της Φιλικής Εταιρείας ήταν να προετοιμάσει τον ένοπλο αγώνα των Ελλήνων για ανεξαρτησία.
Οι δυσκολίες:
L Ο Ελληνισμός ήταν διάσπαρτος σ’ έναν ευρύ γεωγραφικό χώρο
L Οι Φιλικοί έπρεπε να δράσουν με μυστικότητα, ώστε να μη γίνουν αντιληπτοί ούτε από την οθωμανική διοίκηση ούτε από τις ευρωπαϊκές απολυταρχίες.
L Έπρεπε να νικήσουν τους δισταγμούς εκείνων των Ελλήνων που είχαν δει προγενέστερα επαναστατικά κινήματα να αποτυγχάνουν.
L Έπρεπε να κινητοποιήσουν ανθρώπους προερχόμενους από διαφορετικές κοινωνικές ομάδες, με διαφορετικά οικονομικά – κοινωνικά συμφέροντα και επιδιώξεις.
Οι ευνοϊκές προϋποθέσεις:
J ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
J ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
J ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Η οργάνωση της Φιλικής Εταιρείας και η ηγεσία της
- Η Φιλική Εταιρεία οργανώθηκε με πρότυπο τις μυστικές εταιρείες, όπως οι καρμπονάροι. Τα μέλη της οργάνωσης είχαν δοκιμαστεί πρώτα και έπειτα είχαν ορκιστεί πίστη και αφοσίωση. Οι Φιλικοί χρησιμοποιούσαν ψευδώνυμα και επικοινωνούσαν μεταξύ τους με κρυπτογραφικό αλφάβητο.
- Η Φιλική εταιρεία αρχικά (1817-1818) απευθύνθηκε σε πλούσιους εμπόρους, προκειμένου να εξασφαλίσει έτσι τα οικονομικά μέσα για την ανάπτυξή της. Επειδή όμως οι περισσότεροι από αυτούς ήταν αρνητικοί, στράφηκε σ’ όλες τις κοινωνικές ομάδες, ιδίως μικρέμπορους και διανοούμενους. Γυναίκες γίνονταν δεκτές μόνο κατ’ εξαίρεση.
- Η ηγεσία, η «Αόρατη Αρχή», παρέμενε μυστική και αφηνόταν, σκόπιμα, να εννοηθεί ότι αποτελούνταν από ισχυρά πρόσωπα. Οι ιδρυτές της Φιλικής Εταιρείας απευθύνθηκαν στον Ιωάννη Καποδίστρια, υπουργό Εξωτερικών της Ρωσίας, και του πρόσφεραν την ηγεσία, αλλά εκείνος αρνήθηκε. Η ηγεσία ανατέθηκε στον Αλέξανδρο Υψηλάντη, ανώτερο αξιωματικό του ρωσικού στρατού, ο οποίος ανακηρύχθηκε Γενικός Επίτροπος της Αρχής.
Η κήρυξη της ελληνικής επανάστασης στις Ηγεμονίες
Γιατί από τις Ηγεμονίες; à α. ……………………………………………………………………………………………………………… ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
β. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
γ. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………............ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Έναρξη της επανάστασης: Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης πέρασε τον ποταμό Προύθο και κήρυξε την επανάσταση στο Ιάσιο της Βλαχίας στις 24 Φεβρουαρίου του 1821. Οι προκηρύξεις που κυκλοφορούσε άφηναν να εννοηθεί ότι πίσω από το κίνημά του βρισκόταν η Ρωσία.
β. ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
γ. ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………............ …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Έναρξη της επανάστασης: Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης πέρασε τον ποταμό Προύθο και κήρυξε την επανάσταση στο Ιάσιο της Βλαχίας στις 24 Φεβρουαρίου του 1821. Οι προκηρύξεις που κυκλοφορούσε άφηναν να εννοηθεί ότι πίσω από το κίνημά του βρισκόταν η Ρωσία.
Τα προβλήματα που αντιμετώπισε το κίνημα του Υψηλάντη:
- …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… …………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
- ………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
- ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………..
- ……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Το τέλος της επανάστασης στις Ηγεμονίες
- Ο Υψηλάντης, παρά τις αντίξοες συνθήκες, συνέχισε τον αγώνα και έδωσε την αποφασιστική μάχη στο Δραγατσάνι(7 Ιουνίου 1821). Στη μάχη αυτή διακρίθηκε ο Ιερός Λόχος (μονάδα που είχε συγκροτηθεί από εθελοντές σπουδαστές). Η ήττα όμως δεν αποφεύχθηκε.
- Ο Υψηλάντης συνελήφθη στην Αυστρία, όπου είχε καταφύγει. Οι τελευταίοι απομονωμένοι αγωνιστές, με επικεφαλής τους οπλαρχηγούς Γ.Ολύμπιο και Ι.Φαρμάκη, εγκλωβίστηκαν στη μονή Σέκκου και εξουδετερώθηκαν.
ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
Να συμπληρωθούν τα κενά των παρακάτω προτάσεων:
α. Η Φιλική Εταιρεία ιδρύθηκε στην ………………………………. της Ρωσίας με πρωτεργάτες τον………………………, τον …………………………, τον ……………………………….. και τον…………………………………..
β. Η Φιλική Εταιρεία αρχικά θέλησε να αναθέσει την αρχηγία στον …………………………………………
γ. Η επανάσταση ορίστηκε να αρχίσει από τις …………………………………………………………………………….
δ. Η στρατιωτική μονάδα που είχε συγκροτηθεί από εθελοντές σπουδαστές ονομαζόταν ……………………………………………………………….
Παρουσίαση 5ης ενότητας
Γ’ ΓΥΜΝΑΣΙΟΥ – ΙΣΤΟΡΙΑ
ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟ: Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΕΠΑΝΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ 1821 ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΗΣ ΑΝΑΔΥΣΗΣ ΤΩΝ ΕΘΝΙΚΩΝ ΙΔΕΩΝ ΚΑΙ ΤΟΥ ΦΙΛΕΛΕΥΘΕΡΙΣΜΟΥ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ
Ενότητα 5η: Ο ελληνισμός από τα μέσα του 18ου αι. έως τις αρχές του 19ου αι.
Οικονομικοί μετασχηματισμοί
- Επέκταση του ευρωπαϊκού εμπορίου à ενίσχυση των εμπορικών συναλλαγών της Ευρώπης με την Οθωμανική αυτοκρατορία
- Οι Τούρκοι παραδοσιακά δραστηριοποιούνταν στον κρατικό τομέα à Έλληνες, Εβραίοι και Αρμένιοι διακρίθηκαν στο εμπόριο και τη ναυτιλία.
- Παράγοντες που ευνόησαν τους Έλληνες πλοιοκτήτες:
- ρωσοτουρκική συνθήκη του Κιουτσούκ Καϊναρτζή (1774) à ελεύθερη κίνηση πλοίων με ρωσική σημαία στα Στενά του Βοσπόρου.
- περιορισμένη παρουσία αγγλικών και γαλλικών πλοίων στη Μεσόγειο λόγω των ναπολεόντειων πολέμων.
Αποτελέσματα της ευνοϊκής για τους Έλληνες συγκυρίας:
α. απέκτησαν οι Έλληνες τον έλεγχο σημαντικού μέρους του εμπορίου.
β. πόλεις όπως η Θεσσαλονίκη, τα Ιωάννινα, η Σμύρνη και η Χίος εξελίχθηκαν σε σημαντικά εμπορικά κέντρα.
γ. ενισχύθηκαν οι ελληνικές παροικίες.
Κοινωνικοί μετασχηματισμοί
Η ορθόδοξη εκκλησία
% Αναγνωριζόταν από την οθωμανική διοίκηση ως η ηγεσία όλων των υπόδουλων χριστιανών.
% Εναντιωνόταν στη διάδοση των διαφωτιστικών ιδεών, επειδή θεωρούσε ότι μια επανάσταση θα έθετε σε κίνδυνο την ίδια αλλά και τον ελληνισμό.
% Ορισμένοι κληρικοί, ωστόσο, υιοθέτησαν διαφωτιστικές αντιλήψεις και δραστηριοποιήθηκαν εναντίον της οθωμανικής κυριαρχίας.
Οι Φαναριώτες
? Έλληνες από παλιές αρχοντικές οικογένειες που κατοικούσαν στο Φανάρι, συνοικία της Κωνσταντινούπολης.
? Ήταν μορφωμένοι (μάθαιναν ξένες γλώσσες και σπούδαζαν στη Δύση), πολλοί απ’ αυτούς σταδιοδρομούσαν στην οθωμανική διοίκηση και καταλάμβαναν υψηλές θέσεις στο οθωμανικό κράτος.
? Από τον 18ο αι. διορίζονταν ηγεμόνες στις αυτόνομες παραδουνάβιες ηγεμονίες, τη Μολδαβία και τη Βλαχία μέχρι την έκρηξη της ελληνικής επανάστασης.
Οι προεστοί
Διοικούσαν τις ελληνορθόδοξες κοινότητες και συγκέντρωναν τους φόρους από τους Έλληνες για να τους αποδώσουν στην οθωμανική διοίκηση. Είχαν αποκτήσει εμπειρία και μεγάλες περιουσίες. Διέθεταν κάποια πολιτική επιρροή στους τοπικούς Τούρκους αξιωματούχους.
Οι έμποροι και οι καραβοκύρηδες
] Βελτίωναν την οικονομική τους κατάσταση.
] Κυρίως οι Έλληνες έμποροι των παροικιών έδειχναν ενδιαφέρον για τη διάδοση των νεοτερικών ιδεών μεταξύ των συμπατριωτών τους ιδρύοντας σχολεία στις πατρίδες τους, τυπώνοντας βιβλία, περιοδικά, εφημερίδες και χορηγώντας υποτροφίες.
Οι κλέφτες
N Αγρότες που αναγκάζονταν ή επέλεγαν να καταφύγουν στα βουνά όπου για να επιβιώσουν επιδίδονταν στη ληστεία.
N Οι αγροτικοί πληθυσμοί συχνά τους υποστήριζαν ως πρότυπα αντίστασης και τους υμνούσαν για την τόλμη τους ή θρηνούσαν για το θάνατό τους στα κλέφτικα δημοτικά τραγούδια.
Οι αρματολοί
M Ανήκαν σε ένοπλα σώματα οργανωμένα από την οργανική διοίκηση για την τήρηση της τάξης.
M Συχνά κλέφτες γίνονταν αρματολοί και το αντίστροφο.
Οι αγρότες
{ Ξεπερνούσαν το 80% του πληθυσμού.
{ Καλλιεργούσαν κτήματα κρατικά ή ιδιωτικά(τσιφλίκια) που ανήκαν, συνήθως, σε Τούρκους και σπανιότερα σε Έλληνες,
{ Η ζωή τους ήταν δύσκολη και στερημένη
Οι απασχολούμενοι στο εμπόριο και οι ναύτες
O Γίνονταν περισσότεροι στο βαθμό που αναπτύσσονταν το εμπόριο και η ναυτιλία.
Κινήματα εναντίον της οθωμανικής κυριαρχίας
α. Το 1770 έγινε με ρωσική υποκίνηση ελληνική επανάσταση με κέντρο την Πελοπόννησο à η κινητοποίηση των Ελλήνων δεν ήταν αρκετή à η επανάσταση καταπνίγηκε (Ορλωφικά)
β. Ηρωική προσπάθεια του Έλληνα απεσταλμένου της Ρωσίας, Λάμπρου Κατσώνη, να ξεσηκώσει τους κατοίκους των νησιών του Αιγαίου à η επανάσταση καταπνίγηκε
γ. Οι κάτοικοι του Σουλίου, αυτόνομης περιοχής στην Ήπειρο, συγκρούστηκαν με τον Αλή πασά των Ιωαννίνων àτο 1803 υποχρεώθηκαν να εγκαταλείψουν την περιοχή.
Νεοελληνικός Διαφωτισμός
- Ο ελληνισμός μέσω αρχικά των παροικιών ήρθε σε επαφή με τις ιδέες του Διαφωτισμού.
- Ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός ήταν ένα κίνημα που επιδίωκε τη διάδοση των διαφωτιστικών ιδεών μεταξύ των Ελλήνων με σκοπό την ιδεολογική προετοιμασία για τον αγώνα της ελευθερίας.
- Το κίνημα διαμορφώθηκε στα μέσα του 18ου αι. και αναπτύχθηκε αρχικά στις παροικίες και σε ορισμένα μεγάλα εμπορικά κέντρα του ελληνισμού.
Κύριες ιδέες των Ελλήνων διαφωτιστών
' Θαύμαζαν τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό και τον συνέδεαν με την ελευθερία
' Πίστευαν ότι η εκπαίδευση θα έπρεπε να θεμελιώνεται στην ενασχόληση με τις θετικές επιστήμες
' Η εκπαίδευση θα έπρεπε να γίνεται στη λαϊκή γλώσσα
' Η εκπαίδευση θα έπρεπε να υπηρετεί την προοπτική του αγώνα για την ελευθερία.
Η αντίδραση στις ιδέες του διαφωτισμού
Όλες οι θέσεις των Ελλήνων διαφωτιστών δεν ήταν καθολικά αποδεκτές. Συντηρητικοί λόγιοι που συνδέονταν με την εκκλησία απέρριπταν τις διαφωτιστικές ιδέες .
Κυριότεροι εκπρόσωποι του νεοελληνικού διαφωτισμού
F Ρήγας Βελεστινλής à πρότεινε τη δημιουργία μιας Ελληνικής Δημοκρατίας που θα απλωνόταν σε όλη τη Βαλκανική και θα αντικαθιστούσε την Οθωμανική αυτοκρατορία. Το έργο του «Νέα Πολιτική Διοίκηση» ήταν έντονα επηρεασμένο από τις ριζοσπαστικές ιδέες των Γάλλων Ιακωβίνων. Ο Ρήγας πλήρωσε με τη ζωή του το όραμά του.
F Αδαμάντιος Κοραής àθεωρούσε ότι οι Έλληνες θα πρέπει πρώτα να μορφωθούν για να κερδίσουν την ελευθερία τους. Όσον αφορά τη γλώσσα δεν αποδεχόταν την αρχαΐζουσα αλλά ούτε και αυτούσια τη δημοτική.
F Ο Ανώνυμος àσυγγραφέας της «Ελληνικής Νομαρχίας»
F Ιώσηπος Μοισιόδακας και Δημήτριος Καταρτζής àθερμοί υποστηρικτές της λαϊκής γλώσσας.
F Κωνσταντίνος Κούμας àεισήγαγε νέες μεθόδους διδασκαλίας
F Θεόφιλος Καΐρηςàοπαδός των φιλελεύθερων ιδεών της γαλλικής επανάστασης
ΦΥΛΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΣ
- Να χαρακτηρίσετε με Σ(σωστό) ή Λ(λάθος), ανάλογα με το αν η καθεμία από τις παρακάτω προτάσεις είναι σωστή ή λανθασμένη.
α. Αποτέλεσμα της ανάπτυξης της εμπορικής δραστηριότητας στον οθωμανικό χώρο από τους Έλληνες καραβοκύρηδες και εμπόρους ήταν και η ενίσχυση των ελληνικών παροικιών.
β. Οι προεστοί έδειχναν ενδιαφέρον για τη διάδοση των νεοτερικών ιδεών μεταξύ των συμπατριωτών τους ιδρύοντας σχολεία στις πατρίδες τους και χορηγώντας υποτροφίες.
γ. Γύρω στα μέσα του 18ου αι. οι Έλληνες στράφηκαν στη Ρωσία ζητώντας ως ομόδοξη χώρα τη βοήθειά της.
δ. Οι Έλληνες υποστηρικτές του Διαφωτισμού θεωρούσαν τους αρχαίους Έλληνες προγόνους τους, θαύμαζαν τον αρχαίο ελληνικό πολιτισμό και τον συνέδεαν με την ελευθερία.
ε. Το 1806 ο Αδαμάντιος Κοραής υποστήριξε με πάθος ότι οι Έλληνες πρέπει να αγωνιστούν μόνοι τους για την ελευθερία τους. - Να μελετήσετε την πηγή 2 και να παρουσιάσετε τις μεταβολές που έφερε ο Νεοελληνικός Διαφωτισμός στην εκπαιδευτική πραγματικότητα του ελληνισμού.
Να λάβετε υπόψη σας και την πηγή 4.
……………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………… - Αφού μελετήσετε ξανά τη Διακήρυξη των δικαιωμάτων του ανθρώπου και του πολίτη της γαλλικής επανάστασης (ενότητα 3, πηγή 1) να αναζητήσετε τις επιδράσεις της στις πολιτικές απόψεις του Ρήγα όπως αυτές διατυπώνονται στην πηγή 3.
………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………………
Σχόλια
Δημοσίευση σχολίου